
Aksara jawa aku dolan menyang Sala tuku bathik
Ukoro “aku dolan menyang sala tuku bathik” nek ditules nganggo aksoro Jowo yhoiku
ꦲꦏꦸꦢꦺꦴꦭꦤ꧀ꦩꦼꦚꦁꦱꦭꦠꦸꦏꦸꦧꦛꦶꦏ꧀꧈
Ukoro iki kesusun soko pitung tembong seng saben tembong kudu ditules kanti ngurusi sandhangan, pasangan, karo pangkon ben maknyos karo paugerane aksoro Jowo.
Perangane Tembong karo Aksoro Jowo
Ukoro “aku dolan ng sala tuku bathik” kui kesusun soko pitung tembong. Saben tembong ndue coro panulise dhewe-dhewe nek digenti nganggo aksoro Jowo. Kanggo menulis kanti bender, kudu mangerteni disek pie coro merang wondho utowo suku kata saben tembong kuimeng. Bar mangerteni perangane wondho, lagi weneh sandhangan seng maknyos kanggo saben aksarane.
Tembong kapisan yhoiku “aku” seng kaperang dadi rong wondho, yhoiku “a” karo “ku”. Wondho “a” ditules nganggo aksoro “ha” minongko aksoro panggawa vocal mergone ndok aksoro Jowo vocal seng madeg dwe kudu nganggo aksoro panggawa. Aksoro “ha” ndok kene ogak dimunekake “ha” nangeng mok minongko wadhah kanggo suoro “a”. Dene wondho “ku” ditules nganggo aksoro “ka” seng diwenehi sandhangan suku dadine muni “ku”. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦲꦏꦸ.
Tembong kapindho yhoiku “dolan” seng kaperang dadi rong wondho, yhoiku “do” karo “karo”. Wondho “do” ditules nganggo aksoro “da” seng diwenehi sandhangan taling tarung dadine muni “do”. Dene wondho “karo” ditules nganggo aksoro “la” tros ditutup nganggo aksoro “na” seng diwenehi pangkon dadine muni “karo”. Pangkon ndok kene wigati mergone kanggo mateni aksoro “na” ben ogak muni “lana”. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦢꦺꦴꦭꦤ꧀.
Tembong Menyang karo Sala
Tembong katelu yhoiku “menyang” seng kaperang dadi rong wondho, yok iku “me” karo “nyang”. Wondho “me” ditules nganggo aksoro “ma” seng diwenehi sandhangan pepet dadine muni “me”. Dene wondho “nyang” ditules nganggo aksoro “nya” seng diwenehi cecak dadine muni “nyang”. Cecak kui tondo kanggo suoro “ng” ndok pongkasane wondho. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦩꦼꦚꦁ.
Tembong kaping papat yhoiku “sala/Solo” seng kaperang dadi rong wondho, yhoiku “sa” karo “la”. Wondho “sa” ditules nganggo aksoro “sa” tanpo sandhangan mergone ws muni “sa”. Dene wondho “la” ditules nganggo aksoro “la” tanpo sandhangan mergone yo ws muni “la”. Tembong iki paleng kepenak panulise mergone ogak mbutuhno sandhangan opo ae. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦱꦭ. Tembong “sala” iki minongko jeneng kutho Solo utowo seng gelek disebut Surakarta.
Tembong Tuku karo Bathik
Tembong kalima yhoiku “tuku” seng kaperang dadi rong wondho, yhoiku “tu” karo “ku”. Wondho “tu” ditules nganggo aksoro “ta” seng diwenehi sandhangan suku dadine muni “tu”. Wondho “ku” ditules nganggo aksoro “ka” seng yo diwenehi sandhangan suku dadine muni “ku”. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦠꦸꦏꦸ. Tembong iki podo karo tembong “kudu” ndok babakan sandhangane, yhoiku kabeh wandane nganggo sandhangan suku.
Tembong kaping enem utowo tembong pungkasane yhoiku “bathik” seng kaperang dadi rong wondho, yhoiku “ba” karo “thik”. Wondho “ba” ditules nganggo aksoro “ba” tanpo sandhangan mergone ws muni “ba”. Dene wondho “thik” ditules nganggo aksoro “tha” seng diwenehi sandhangan wulu karo ditutup nganggo aksoro “ka” seng diwenehi pangkon. Sandhangan wulu kanggo ngganti suoro dadi “i” dene pangkon kanggo mateni aksoro “ka” ben muni “thik” dudu “thika”. Aksoro “tha” iki kudu dibedakake karo aksoro “ta” mergone kekarone ndue bentuk seng bedo ndok aksoro Jowo. Nek didadekno siji, aksoro Jawane yhoiku ꦧꦛꦶꦏ꧀.
Sandhangan seng Digunakno ndok Ukoro Iki
Ndok ukoro iki ono aneko werno sandhangan seng digunakno. Sandhangan suku digunakno kanggo ngganti suoro dadi “u” koyok ndok tembong “aku”, “tuku”, karo wondho “ku” seng ketok bolak balek. Sandhangan taling tarung digunakno kanggo ngganti suoro dadi “o” koyok ndok tembong “dolan”. Sandhangan pepet digunakno kanggo ngganti suoro dadi “e” koyok ndok tembong “ng”. Sandhangan wulu digunakno kanggo ngganti suoro dadi “i” koyok ndok tembong “bathik”. Kejaba sandhangan suoro, ono yo cecak kanggo muni “ng” ndok tembong “dolan” karo “ng”, sarta pangkon kanggo mateni aksoro ndok pongkasane wondho.
Perlu digatekno nek aksoro “tha” ndok tembong “bathik” kui bedo karo aksoro “ta” biasa. Aksoro “tha” kui klebu aksoro mordo utowo aksoro seng ndue panggonan ilat seng bedo naliko diucapake. Ndok pecelaton saben dinone, wong Jowo biyasane ogak mbedakake pangucapane “ta” karo “tha”, nangeng ndok aksoro Jowo panulise kudu dibedakake kanti ceto ben ogak kliru.
Asile Aksoro Jowo Sakabehe
Nek kabeh tembong kuimeng didadekno siji dadi saukara wutuh, asile yhoiku ꦲꦏꦸꦢꦺꦴꦭꦤ꧀ꦩꦼꦚꦁꦱꦭꦠꦸꦏꦸꦧꦛꦶꦏ꧀꧈ Tondo ndok pongkasane ukoro yhoiku podo lingsa seng gunone podo karo tondo titik ndok tulisan Laten. Podo lingsa kanggo mungkasi ukoro seng ws ganep karo jangkep.
Ndok aksoro Jowo ogak ono spasi utowo celah antorone tembong siji karo sijine, dadine kabeh aksoro ditules gandhengan tanpo pedhot. Mulone seng moco kudu prigel anggone merang tembong saben-saben ben ogak kliru mangerteni tegese ukoro kuimeng. Kanggo cah2 seng lagi wiwet gladhen, prayogane sinau soko tembong siji-siji disek sakdoronge nyobak menulis ukoro seng dowo. Kanti gladhen saben dino, mesti suwe-suwe bakal lancar anggone moco karo menulis aksoro Jowo.



